Doorgaan naar hoofdcontent

Blogkermis: over nut en noodzaak van kritisch lezen

Het is zover. De kermis is ingepakt, alle bezoekers zijn weer veilig thuisgekomen en Scribbles ruimt nog wat laatste puinresten weg. Bij de ingang van deze kermis stond een post over het gebruik van internet en 'klassieke' vakliteratuur als bron voor onderzoeksverslagen en werkstukken. En dat maakte dat het nogal druk werd bij de botsautootjes. Gezellig druk, dat wel.

Volgens mij zijn we het over een aantal zaken snel eens: knippen-en-plakken is van alle tijden, internet is niet meer weg te denken en waarom zouden we dat ook willen, printmedia zijn niet per definitie betrouwbaarder, kritisch lezen moet je leren, ook ouderen vertrouwen soms blind op wat er op internet of in printmedia verschijnt.

De reacties varieerden van conventioneel, origineel, vooruitstrevend tot ronduit verontwaardigd. Mijn inzet werd aan het eind zelfs vergeleken met de vroegere clichés over de bederfelijke invloed van strips. Ai, dat was natuurlijk niet de bedoeling geweest. En ik had toch echt het idee dat ik voldoende handvatten had gegeven voor een bredere visie op het probleem. Bijvoorbeeld over de vraag of verdiepingsinformatie zich wel leent voor een digitale variant en wat we zouden moeten doen aan de vindbaarheid en beschikbaarheid van die informatie op het net.

Maar hoe meer er gebotst werd, hoe meer bezoekers die autootjes trokken. Alsof er ineens geen stoere achtbanen en bizarre lachspiegels meer waren. Dat is ook m'n eigen schuld. Want zeg nu zelf, met de titel Over nut en noodzaak van klassieke media vraag je er gewoon om. Cultuurpessimisme, inderdaad.

Dat het onderwerp toch niet helemaal uit de lucht komt vallen, blijkt wel uit een betoog van Willem van der Oest en Roland Pelle in de Volkskrant van 10 januari 2009 (inloggen of betalen!). Onder de titel Alleen media die jongeren kwaliteit bieden, hebben toekomst schrijven zij over hoe jongeren hun informatie halen uit nieuwssites als NU.nl, GeenStijl en via bloggers. Dat de echtheid van nieuws steeds moeilijker te bepalen wordt en hoe de - al sinds jaar en dag bestaande - oppervlakkige en gemanipuleerde journalistieke berichtgeving versterkt wordt door ze op het internet te plaatsen. Zij vragen zich af of je nieuws naar jongeren kunt brengen op de manier waarop we ze een sportschoen of een game willen verkopen. En zeggen vervolgens dat dat alleen kan als journalisten zelf hun nieuws zien als een kwaliteitsproduct. Als ze elke journalistieke productie toetsen aan de waarheid van hun merk. Een soort betrouwbaarheidsindex dus.

Een leuke aanvulling op de vraag naar vorm; print of digitaal. Want uiteindelijk gaat het om de inhoud en ligt er ook een verantwoordelijkheid bij die inhoudmakers. En Willem en Roland introduceren een voor mij nieuwe term, waar bibliotheken volgens mij ook nog een aardige rol in kunnen vervullen.

Journalisten én uitgevers zullen duidelijk moeten maken waarom ze berichten en nieuws weergeven zoals ze het weergeven. Wat hun drijfveren zijn, en hun afwegingen. Maar ook ouders, leerkrachten en de overheid zouden zich hierachter moeten scharen en meewerken aan de verbreiding van de kennis over nieuws. Nieuwswijsheid is hét onderwerp voor de komende jaren. Laten we aan de slag gaan en het gaan regelen. We moeten zorgen dat nieuwswijsheid vorm en inhoud krijgt, het toegankelijk maken voor iedereen en gaan uitdragen onder kinderen en jongeren. Anders dreigen we een complete generatie te laten opgroeien die geen besef heeft van wat waar is en wat niet. En die al helemaal niet weet wie je daarbij kunt vertrouwen en wie je daarbij kan helpen.

Uiteindelijk is het met mijn kermis allemaal weer goedgekomen en was het vooral een leuke en leerzame ervaring. Ik heb alle mooiste bijdragen voor u verzameld en deze verrijkt met een vrije bewerking van de discussie met de laatste en meest fanatieke botser. Dus ga maar even lekker zitten voor deze primeur: Scribbles eerste Slideshare!

Met dank aan En kijk ook op de PBwiki voor alle biblioblogkermissen.

Reacties

  1. Heel diep het petje af..... Mooie samenvatting en leuk om de discussie te volgen.

    De presentatie aan het eind is het beste knip- en plakwerk (met bronvermelding) van de laaste jaren! ;-)

    BeantwoordenVerwijderen
  2. Mooi gedaan mevrouw Scribbles!
    Het was weer een fijne blogkermis. Enne... het dat ik zo uiteindelijk dat fanatieke botsen zo in de hand heb gewerkt was niet helemaal mijn intentie, maar uiteindelijk vormde dat een bijzondere aftermath ;)

    BeantwoordenVerwijderen
  3. Ik ben diep onder de indruk!

    Wat een prachtige Slideshare!

    Bedankt, Scribbles

    BeantwoordenVerwijderen
  4. Wow, de kermishoogtepunten in mooie beelden samengevat! Chapeau Astrid!

    (maar... klein 'foutje' in het plak&knipwerk: de quote van slide 34 behoort een andere deelnemer toe)

    BeantwoordenVerwijderen
  5. Dank allen, het was ook wel even zweten.
    @marlies: dat ga ik tot op de bodem uitzoeken én herstellen. Zal een knip-en-plakfoutje wezen, excuus.

    BeantwoordenVerwijderen
  6. Dat ziet er prachtig uit! Indrukwekkend! Ik zou zoiets graag willen leren; welk programma moet ik daarvoor gebruiken? Of moet je er eerst een cursus voor volgen?

    BeantwoordenVerwijderen
  7. @schrvr: maar even voor mijn beurt, maar zoiets maak je gewoon met powerpoint :)
    Wat je doet is een mooie foto downloaden van bv. flickr (mits met creative commons licensie) en daarna plaats je die in een dia. Daarna klik je erop, kies je voor 'als achtergrond' en daarna typ je de tekst eroverheen.

    Echt niet moeilijk, maar wel heel erg de moeite waard. Het meeste werk zit 'm in het goed verantwoorden van je gebruikte foto's. :)

    BeantwoordenVerwijderen
  8. Wat Essen vergeet te vermelden is dat je je powerpoint daarna wel even moet uploaden naar Slideshare. En dat hij de opmaak van powerpoint niet 1-op-1 overneemt, waardoor het nogal wat herstelwerkzaamheden en herziene uploads vergt. Maar dan heb je ook wat!

    BeantwoordenVerwijderen
  9. Dag Astrid,
    Een vraag die meteen bewijst dat alles op deze kermis voor mij veel te snel draait al tracht ik je wel te volgen: hoe vind ik terug waar jij over (boeken) van Jonathan Safran Foer schreef? Googlen van jouw blognaam en de auteurnaam leverde merkwaardigerwijs wel een bewijs dat je het boek las: je reageerde op Stella's Scribbles in 2007 en noemde het daar. Ergens in 2008 lag het boek op een stapeltje gefotografeerd (een elfje?), maar ik meende dat je er ook een keer over schreef, kun je dat zelf simpel opsporen? Maak er vooral niet te veel werk van, 't gaat me meer om een principiële (on-) mogelijkheid

    BeantwoordenVerwijderen
  10. Dames,
    Gewoon powerpoint dus! Maar voor mij is dat zo gewoon niet omdat ik er nog nooit iets mee heb gedaan. Het zal vast ergens op de pc die ik gebruik te vinden zijn, dus als ik 's tijd heb ga ik het proberen.
    Groet, schrvrdzs

    BeantwoordenVerwijderen
  11. @AvA: Voor zoeken in mijn hele blog kun je gebruikmaken van het zoekvenster links bovenin. Daarmee zoek je in ieder geval in de posts en misschien ook wel in de reacties.

    Maar over Safran Foer heb ik zelf nog niet geschreven. Wel had ik hier een discussie over het boek bij Schrijverdezes. Misschien bedoel je dat?

    BeantwoordenVerwijderen
  12. @schrijver: Oei, nog nooit met powerpoint gewerkt en dan gelijk beginnen met z'n fotoshow? Niks is onmogelijk, maar een beetje basishulp kan dan wel van pas komen. Er is vast wel iemand in de buurt die je op weg kan helpen.

    BeantwoordenVerwijderen
  13. Super, je hebt er een mooie draai aan gegeven Astrid. Ik ga 'm ook even plaatsen!

    Thanks

    BeantwoordenVerwijderen
  14. Applaus voor Astrid!

    1 woord: GEWELDIG!

    BeantwoordenVerwijderen
  15. Wow, echt heel mooi gedaan Astrid!

    (Laat biblioblogsteam ook maar even weten aan wie je het stokje overgeeft voor de 5e kermis.)

    BeantwoordenVerwijderen
  16. @ Astrid,
    Dank voor de waarschuwing, dan probeer ik het toch maar niet... Nee, niemand in de buurt die er wat van weet (op mijn werk misschien wel, maar daar moet ik andere dingen doen).
    Groet, schrvrdzs

    BeantwoordenVerwijderen
  17. Bedankt voor je uitleg en link. Ik schaam me diep dat ik dat blogzoekvenster niet eerder opgemerkt heb.

    BeantwoordenVerwijderen
  18. Bedankt voor je uitleg en link. Ik schaam me diep dat ik dat blogzoekvenster niet eerder opgemerkt heb.

    BeantwoordenVerwijderen
  19. @AvA: Geeft niks. Het duurde ook even voordat ik wist wat er ermee kon doen ;-)

    @de rest: Bedankt voor de complimenten. Naar het 5e stokje wordt nog gezocht!

    BeantwoordenVerwijderen
  20. Ik moet je eerlijk zeggen dat ik zelfs ontroerd raakte door je presentatie. De manier waarop je alle uitspraken op een rijtje zet voegt ook werkelijk wat toe. Ik vind de kermisconstructie een mooie stap naar verdere verdieping van het webloggen.

    BeantwoordenVerwijderen
  21. voor een eerste slideshare presentatie heb je jezelf werkelijk overtroffen!! Mooi gedaan en een fijn voorbeeld om vaak naar te verwijzen (met bronvermelding natuurlijk :))

    Moqub

    BeantwoordenVerwijderen
  22. @Jan: ontroerd... gossie. Eerlijk gezegd wist ik zeker dat ik goed bezig was toen ik de foto van jouw pasgeboren kritiekloze wereldburger vond ;-) Bedankt.

    @Moqub: Zegt het voort! En bedankt.

    BeantwoordenVerwijderen
  23. Mijn complimenten. Prachtig gedaan, om jaloers van te worden.

    BeantwoordenVerwijderen
  24. Bedankt Sofie, jij kunt het ook, zeker weten!

    BeantwoordenVerwijderen

Een reactie posten

Populaire scribble

Nederland Leest Grote Letters

Onlangs werd de titel voor de campagne Nederland Leest 2009 bekend gemaakt: Oeroeg van Hella Haasse. Vanaf eind oktober staan alle bibliotheken weer vol met die bekende pocketuitgave van deze debut-roman uit 1948. En iedereen denkt al na over activiteiten bij het thema, om weer zoveel mogelijk mensen in de bibliotheek en aan het lezen te krijgen. Want dat is toch het doel van deze campagne: heel Nederland leest hetzelfde boek en praat erover of doet er iets mee. Heel Nederland? Dus ook de mensen die - om welke reden dan ook - onze taal niet zo machtig zijn? Jazeker! Want vorig jaar konden bibliotheken ook een aantal exemplaren bestellen van een vereenvoudigde uitgave . Kortere zinnen, makkelijker woorden, grotere letter, eenvoudiger leesbaar. Mulisch voor beginners, zeg maar. Heel prettig voor die doelgroep laaggeletterden, die we zo graag met het lezen willen helpen. Maar hoe zit het dan met die ouderen, of slechtzienden, die afhankelijk zijn van onze collectie Groot Letterboeken ?